Fren Problemleri (Brake Problems)
NE OLABİLİR ?
- Pilot meydandaki en uzun pisti tercih edebilir,
- Hava aracı inişte, pist eşiğinden sonuna kadar pistin tamamını kullanabilir,
- Hava aracının tekerlekleri patlayabilir,
- Hava aracı her an pistten çıkabilir,
- İnişten sonra pist kapanabilir.
NE YAPMALI ?
- Pilota pistle ilgili bilgiler verilir(pist uzunluğu ve pist durumu),
- Hava aracının pistten çıkması durumunda gidebileceği yerler de göz önüne alınarak gerekli emniyet tedbirleri alınır, pist etrafında bir emniyet şeridi oluşturulur,
- Hava aracının pas geçmemesi için ondan önce inecek diğer hava aracı ile arasında yeterli ayırma sağlanır,
- Bir sonraki iniş trafiği ile fren problemi yaşayan hava aracı arasında gerekli ayırma sağlanır,
- Hava aracındaki insan sayısı, yakıt miktarı ve tehlikeli madde olup olmadığı öğrenilir,
- İnişten sonra pist kontrolü yaptırılır,
- Hava aracını çekmek için, gerekli araç/ekipman hazır tutulur,
- Meydan Acil Eylem Planına uygun olarak davranılır.
Hatırlatma:
Gelişen duruma ve alınması gerekli tedbirlere bağlı olarak; ATC üniteleri tarafından ilgili ACC
vasıtasıyla mümkün olan ilk fırsatta;
a) Hava sahasının güvenliği açısından ADNC ’ye,
b) Muhtemel arama-kurtarma hizmetleri ve diğer koordinasyon işlemleri için ilgili FIC’ ye, gerekli bilgiler aktarılacaktır.
Elektrik Problemleri (Electrical Problems)
NE OLABİLİR ?
- Kokpitte, uçuş ekibi yüksek stres içindedir,
- Pusula dahil seyrüsefer cihazları gayrı faal olabilir,
- Pilot “READBACK”leri limitli olabilir veya “READBACK” olmayabilir,
- Muhabere kaybı yaşanabilir,
- VMC’ yi muhafaza etmek için seviye değişiklikleri istenebilir,
- İniş takımları elle açılmak zorunda olabilir,
- Motor arızası yaşanabilir.
NE YAPMALI ?
- İniş yapılacak meydan bu durumdan haberdar edilir,
- Eğer gerekiyorsa, pilota en yakın meydan ve özellikleri bildirilir(kullanılan pist, pistin uzunluğu, meteorolojik durum),
- Eğer seyrüsefer cihazları çalışmıyorsa pilota radar vektörü ve pozisyon bilgisi verilir,
- Elektrik enerjisinin korunması için gerekli tedbirler alınır (pilotun “READBACK”leri mandala basarak “CLICK”lemesi veya sadece “ROGER, AFFIRM” kelimeleri ile bildirmesi),
- Hava aracının IMC’ ye girmemesi için gerekli tedbirler alınır,
- Pist etrafında bir emniyet şeridi oluşturulur,
- Eğer “PRIMARY RADAR” yoksa pilottan aralıklı olarak transponderını açıp kapaması istenebilir,
- İniş meydanına, pilotun temas edememe ihtimali bildirilir,
- Meydan Acil Eylem Planına uygun olarak davranılır.
Hatırlatma:
Gelişen duruma ve alınması gerekli tedbirlere bağlı olarak; ATC üniteleri tarafından ilgili ACC vasıtasıyla mümkün olan ilk fırsatta;
a) Hava sahasının güvenliği açısından ADNC ’ye,
b) Muhtemel arama-kurtarma hizmetleri ve diğer koordinasyon işlemleri için ilgili FIC’ ye, gerekli bilgiler aktarılacaktır.
Düşük Yağ Basıncı (Low Oil Pressure)
NE OLABİLİR ?
- Motor arızası olabilir,
- Tedbir için motor kapatılabilir,
- En yakın uygun meydana DIVERT edilebilir,
- Pilot ters piste iniş talep edebilir,
- Pilot tedbirli bir yaklaşma yapabilir,
- Meydan dışında bir yere iniş yapılabilir,
- En yakın meydana acil iniş yapılabilir,
NE YAPMALI ?
- İniş meydanı bu durumdan haberdar edilir,
- Meydan dışına iniş ihtimaline karşı sürekli olarak hava aracının son pozisyonu ve zamanı kaydedilir,
- Hava aracındaki insan sayısı, yakıt miktarı ve tehlikeli madde olup olmadığı öğrenilir,
- Acil durum yaşayan hava aracının inişinden sonra pist kontrolü yaptırılır,
- Meydan Acil Eylem Planına uygun olarak davranılır.
Hatırlatma:
Gelişen duruma ve alınması gerekli tedbirlere bağlı olarak; ATC üniteleri tarafından ilgili ACC
vasıtasıyla mümkün olan ilk fırsatta;
a) Hava sahasının güvenliği açısından ADNC ’ye,
b) Muhtemel arama-kurtarma hizmetleri ve diğer koordinasyon işlemleri için ilgili FIC’ ye, gerekli bilgiler aktarılacaktır.
Buzlanma (ICING)
NE OLABİLİR ?
- Hava aracının seviye ve uçuş başında ani değişiklikler meydana gelebilir,
- Tırmanış/alçalış limitli oranlarla yapılabilir,
- Kokpit camı buzla kaplanabilir, kokpit görüşü limitli olabilir,
- Hava aracının daha yüksek bir yaklaşma ve iniş hızı olabilir.
NE YAPMALI ?
- Kalkıştan sonra hava aracının tırmanışa devam etmesi sağlanır,
- Hava aracı beklemeye(holding) alınmaz,
- Diğer hava araçları, üniteler ve meteoroloji ofisi için bir AIREP verilir,
- Pist etrafında bir emniyet şeridi oluşturulur,
- Yaklaşma ve pist ışık sistemi maksimum güçte açılır,
- Meydan Acil Eylem Planına uygun olarak davranılır.
Hatırlatma:
Gelişen duruma ve alınması gerekli tedbirlere bağlı olarak; ATC üniteleri tarafından ilgili ACC vasıtasıyla mümkün olan ilk fırsatta;
a) Hava sahasının güvenliği açısından ADNC ’ye,
b) Muhtemel arama-kurtarma hizmetleri ve diğer koordinasyon işlemleri için ilgili FIC’ ye, gerekli bilgiler aktarılacaktır.
Bomba İhbarı (Bomb Warning)
NE OLABİLİR ?
- Hava aracı, tırmanışı durdurabilir,
- Pilot ani seviye değişikliği isteyebilir,
- Uygun, en yakın meydana iniş yapılabilir,
- Hava aracı iniş konfigürasyonuna daha erken geçebilir, bunun sonucunda da hava aracının manevra kabiliyetinde bir azalma olabilir,
- Pilot, düşük bir varyo ile alçalma talep edebilir,
- Yolcu tahliyesi yapılır,
- Yolcu tahliyesi için ilave merdiven gerekebilir.
NE YAPMALI ?
- Hava aracının civarındaki diğer trafikler kaçındırılır ve bomba ihbarı yapılan hava aracı ile diğerleri arasındaki ayırma minimumları artırılır,
- Eğer bir bomba ihbarı yapılmış ise, bu durum pilota; “A bomb threat warning has been received, standing by for your intention-bir bomba ihbarı alındı, niyetiniz için dinlemedeyiz” ifadeleri ile bildirilebilir,
- Eğer gerekliyse pilota; en yakın meydan ve gerekli meydan bilgileri, iniş meydanındaki meteorolojik şartlar bildirilir, uygulanacak yaklaşma usulü tarif edilir (pilota bir veya daha fazla uygun meydan önerilebilir),
- Pist etrafında bir emniyet şeridi oluşturulur,
- Taksi yaparken ve park ederken bomba ihbarı yapılan hava aracının diğer hava araçlarından ve binalardan uzak olması sağlanır,
- Hava aracındaki insan sayısı, yakıt miktarı ve tehlikeli madde olup olmadığı öğrenilir,
- Meydan Acil Eylem Planına uygun olarak davranılır.
Hatırlatma:
Gelişen duruma ve alınması gerekli tedbirlere bağlı olarak; ATC üniteleri tarafından ilgili ACC vasıtasıyla mümkün olan ilk fırsatta;
a) Hava sahasının güvenliği açısından ADNC ’ye,
b) Muhtemel arama-kurtarma hizmetleri ve diğer koordinasyon işlemleri için ilgili FIC’ ye, gerekli bilgiler aktarılacaktır.
Acil Alçalma (Emergency Descent)
NE OLABİLİR ?
- Pilot herhangi bir ikazda bulunmadan alçalmaya başlayabilir,
- Acil durumu ifade eden A7700 kodunu bağlayamayabilir,
- Hava aracı rota dışına çıkarak alçalabilir,
- Oksijen maskesinden dolayı zayıf bir R/T konuşması olabilir ya da pilotlar konuşamayabilir,
* Bir hava aracı, ani bir basınç problemi ya da benzer bir problem yaşadığında, acil alçalmaya ihtiyaç duyar.
NE YAPMALI ?
- İlgili diğer hava araçlarını bu durumdan korumak için gerekli tedbirler alınır (kaçındırma eylemi ya da trafik bilgisi),
- Acil alçalma durumu frekanstaki diğer hava araçlarına yapılacak yayınla bildirilir (hava aracının pozisyonu, geçtiği/geçeceği seviyeler),
- Eğer gerekliyse, acil alçalma yapan hava aracına bir uçuş başı önerilir,
- Pilota, uçtuğu bölgedeki minimum irtifa/seviyeler bildirilir,
- Mümkünse, ilgili trafik bilgisi verilir ya da ayırma sağlanır,
- Acil alçalma sonrasında pilota hangi uçuş seviyesinde uçacağı, DIVERT edip etmeyeceği, hava aracında yaralı olup olmadığı ve hava aracının zarar görüp görmediği sorulur.
Hatırlatma:
Gelişen duruma ve alınması gerekli tedbirlere bağlı olarak; ATC üniteleri tarafından ilgili ACC vasıtasıyla mümkün olan ilk fırsatta;
a) Hava sahasının güvenliği açısından ADNC ’ye,
b) Muhtemel arama-kurtarma hizmetleri ve diğer koordinasyon işlemleri için ilgili FIC’ ye, gerekli bilgiler aktarılacaktır.
Türkiye AIP sinde ACAS ile İlgili Hususlar
ENR 1.9.2 ACAS KULLANIM USULLERİ
ACAS İşarlarının Kullanımı
ACAS İşarları pilotlar tarafından aşağıda belirtilen emniyet hususlarına uygun olarak kullanılacaktır:
- Trafik tavsiyeleri (TA’lar), konflikt trafiğin görsel tespitine yardım eder ve pilotu bir çözüm tavsiyesi (RA) ihtimali için ikaz etmeyi amaçlar. Bu nedenle pilotlar sadece TA’lara dayanarak uçaklara manevra yaptırmayacaklardır. Konflikt trafikle görsel temas sağlanamaması ve uçağın emniyetinin ihlal edilmek üzere olduğuna inanılması hariç, pilotlar tarafından trafik bilgisi istenmemelidir.
- Pilotların, Çözüm Tavsiyelerine (RA) derhal uyması beklenecektir. Bir çözüm tavsiyesi (RA) durumunda, eğer kaçındırma hareketi gerekliyse, konflikt trafik aranırken, pilotlar ACAS’a uygun manevra yapabilecek hava sahasını da gözle tarayacaklardır. Bir kaçındırma hareketi için uçuş rotası değişikliği, RA’ya uyum sağlayabilecek minimum düzeyle sınırlı olacaktır.
- Bir RA’ya uyum amacıyla, ATC talimatı veya müsaadesinden sapma durumunda; konflikt sona erdiğinde pilotlar derhal talimat veya müsaadeye geri döneceklerdir. Pilotlar, yönüyle (alçalma/tırmanma) birlikte sapma manevrası ve sapmanın sona erdiğini mümkün olan en kısa sürede ATC ünitesine bildireceklerdir.
ATC Ayırma Sorumluluğu
ACAS II, çarpışmayı önleme parametreleri ATC ayırma değerleri ile ilgili olmayıp, sistem, standart ATC ayırmasının kaybolması durumunda herhangi bir uyarı vermeyeceği gibi uçakların birbirine çok yakın pozisyonlarda uçmalarını da engellemez. ACAS’ın kullanımı, pilot ve kontrolörlerin, uçakların emniyetli uçuşu ile ilgili kendi sorumluluklarını değiştirmez.
- Pilot tarafından bir RA’ ya uygun manevra yapıldığı bildirildiğinde, hava trafik kontrolörleri uçağın kaçınmasına müdahale etmeyeceklerdir.
- RA’ ya uyum sağlamak amacıyla bir uçak, tahsis edilen ATC müsaadesinden ayrıldığında, RA manevrası yapan uçakla bu manevradan direkt olarak etkilenen diğer uçaklar arasında kontrolörlerin ayırma sağlama sorumluluğu sona erer. Bununla birlikte, eğer şartlar uygun ise kontrolörler, manevradan etkilenen uçaklara trafik bilgisi vermek için çaba göstermelidir. Hava trafik kontrolörlerinin manevradan etkilenen uçakların tamamına ayırma sağlama sorumluluğu aşağıdaki durumlarda tekrar başlar:
- Pilotun, kendisine tahsis edilen ATC müsaadesine geri döndüğü raporunun kontrolör tarafından teyit edilmesiyle veya
- Pilotun, kendisine tahsis edilen ATC müsaadesine geri dönmekte olduğu raporunun kontrolör tarafından teyit edilmesi ve kontrolörün vereceği müsaade değişikliğinin pilot tarafından teyit edilmesiyle.
ACAS II Uygulamasının İzlenmesi
ATC hizmetleri üzerindeki önemli etkisi göz önüne alındığında, ACAS performansının daimi olarak izlenmesine ihtiyaç bulunmaktadır.
• Hava trafik kontrolörleri ve pilotlar, her bir RA hadisesini rapor etmek zorundadırlar.
ACAS/TCAS Freyzyolojileri:
PİLOT - TCAS CLIMB/TCAS DESCENT
ATC - Bu mesajı aldığını bildirir.
PİLOT - RETURNING TO …(kendisine ATC tarafından en son tahsis edilen müsaadeye)
ATC - Bu mesajı aldığını bildirir ya da başka bir talimat verir
PİLOT - TCAS CLIMB/TCAS DESCENT, RETURNING TO… (kendisine en son tahsis edilen müsaadeye)
ATC - Bu mesajı aldığını bildirir ya da başka bir talimat verir
PİLOT - TCAS CLIMB/TCAS DESCENT, COMPLETED (kendisine en son tahsis edilen müsaadeye) RESUMED…
ATC - Bu mesajı aldığını bildirir ya da başka bir talimat verir
PİLOT - UNABLE, TCAS RESOLUTION ADVISORY(ATC’nin vermiş olduğu talimatı uygulayamayacağını bildirir)
ATC - Bu mesajı aldığını bildirir.
Acil Durum
ACKNOWLEDGE Acil durumun farkına varmak ve türünü tespit etmek.
SEPARATE Acil durumun gerektirdiği ayırmaları uygulamak.
SILENCE Eğer gerekliyse frekansta sessizliği sağlamak, kokpitteki acil eylemler için uçuş ekibini gereksiz meşgul etmemek.
INFORM Acil durumu ekip şefine, ilgili diğer ünitelere ve sektörlere bildirmek.
SUPPORT Uçuş ekibine maksimum desteği vermek.
TIME Pilotlara, problemlerini çözebilmeleri için yeterli zamanı sağlamak.
Petrol, Nortwest Havayolları Çalışanlarını Vurdu
NORTWEST Havayolları, yakıt fiyatlarının artması üzerine aldığı uçuşları azaltma kararıyla birlikte, aralarında pilotlar ve kabin memurlarının da bulunduğu 2 bin 500 çalışanını işten çıkaracağını açıkladı. Devamını Oku


