Eskişehir’de kurulu uçak motorlarının tasarımı, geliştirilmesi ve üretimi konularında faaliyet gösteren TUSAŞ Motor Sanayii AŞ (TEI) tarafından geliştirilen özgün turboprop motoru TEI-TP-1X, ilk test uçuşunu TUSAŞ – Türk Havacılık ve Uzay Sanayii AŞ (TAI) tesislerinde başarıyla gerçekleştirdi.
TEI’den yapılan yazılı açıklamaya göre, söz konusu motor, TEI mühendisleri tarafından en son teknolojik yöntemler kullanılarak tasarlandı ve TEI’nin sahip olduğu üretim teknolojileri ile Türkiye’deki diğer teknolojik olanaklar da kullanılarak üretildi. Motor, uçuş öncesi bir dizi testten geçirildi. Moturu 90 libre itme gücünde olan TEI-TP-1X’in pervane devri 6 bin 500’e ulaşıyor.
Havacılık alanında azami yurt içi faydanın sağlanmasını temin etmek, yerli platform-yerli motor modelini başlatmak üzere 11 Eylül 2007 tarihinde TUSAŞ ve TEI arasında işbirliği protokolü imzalanmıştı.
Bu çerçevede TEI tarafından insansız hava araçları için yapılan özgün motor TEI-TP-1X, TUSAŞ tarafından geliştirilen özgün Hedef Uçak Platformu “Turna” üzerinde başarıyla test edildi. Turna uçağında kullanılan motor da tamamen milli bir ürün kimliğini kazandı.
Motorun güvenilirlik testlerinin tamamlanmasını takiben, TEI-TP-1X’in Türk Silahlı Kuvvetleri envanterine giren ilk özgün hava platformu Turna’nın standart motoru olması öngörülmektedir. Turna, 2001 yılından itibaren hava savunma birliklerinin eğitiminde kullanılıyor.
TEI ve TUSAŞ arasındaki bu işbirliği, havacılık alanında kazanılan tecrübelerin özgün ve milli bir çözüme dönüştürülmesi, Türkiye’nin havacılık ve uzay sanayi ihtiyaçlarının ülke içinden karşılanması hedefi doğrultusunda atılan önemli bir adım.
TEI’NIN YER ALDIĞI PROJELER
TEI, Türkiye’de kalıcı uçak motor sanayinin kurulması amacıyla, motor parçası üretimi, motor montaj ve revizyon ile müşteri destek hizmetleri alanlarının yanı sıra tasarım alanında da evrensel bir kimliğe ulaşmak hedefiyle çalışmalarına son yıllarda hız kazandırdı.
Bu kapsamda uluslararası havacılık projelerinde yer alarak geleceğe yönelik yatırımlarını sürdüren TEI’nin yürüttüğü projelerden bazıları, “A400M Uçağı TP400-D6 Motor Projesi, Müşterek Taarruz Uçağı (JSF) F136 Motor Projesi, insansız hava araçlarına yönelik özgün turboprop motoru” projeleri.
TEI, ATAK ve Türk Silahlı Kuvvetleri helikopterleri motor projeleri konusunda da çalışmalarını sürdürüyor. Bunun yanı sıra TEI ve GE Aviation arasında 2007 yılında imzalanan anlaşmayla İstanbul Gebze Serbest Bölgesi’nde kurulan Türkiye Teknoloji Merkezi, dünyanın en gelişmiş uçak motorlarına yönelik tasarım faaliyetlerini devam ettiriyor. Bugün itibariyle, Global Mühendislik Merkezi sıfatıyla, motorların
mühendislik ve üretim projelerini gerçekleştiren TEI, üretimin yanı sıra tasarım ve mühendislik alanlarında da önemli çalışmalar gerçekleştiriyor.
Milliyet
Bugün : 1 Toplam : 156
teşekkür ederim